Çökertme Türküsünün Hikayesi
Muğla ve Bodrum kıyılarında Osmanlı döneminde kolculara ve haksız vergilere karşı duran efsanevi Halil Efe ile güzeller güzeli Gülsüm'ün destansı hikayesi.
Çökertme türküsü, Bodrum ile İstanköy (Kos) adası arasında tütün kaçakçılığı yapan ve haksızlığa karşı halkın yanında yer alan Çakıcı Halil Efe'nin kahramanlık ve aşk destanıdır.
Halil Efe ile Gülsüm Sevdası
Halil Efe, Bitez yalısında yaşayan Gülsüm adında mert bir kıza sevdalanır. Dönemin Osmanlı zaptiyeleri ve kolcuları Halil'i pusuya düşürmek için her yolu dener. En yakın arkadaşı Çerkez İbram'ın ihanetiyle bir gece Çökertme koyunda pusuya düşürülen Halil Efe, mertçe çarpışarak şehit düşer. Gülsüm ve Bodrum halkı bu kahramanın ardından Çökertme zeybeğini yakar.
Çökertme Türküsünün Sözleri
Çökertme'den çıktım da Halil'im aman başım selamet
Bitez de yalısına varmadan Halil'im koptu kıyamet
Arkadaşım Çerkez İbram aman kaypaklık etti
Düşmanların kurşunu Halil'im bağrımı deldi
Gidelim gidelim Halil'im Çökertme'ye varalım
Kolcuların hakkından Halil'im bizler gelelim
Burdası da Bitez Yalısı içi meyhane
Halil'imi vuranlar aman oldu divane
Gülsüm'ümün gözyaşları döndü ummana
Yıkılası Bodrum sana Halil'im aman olmasın kale